KAIZEN- ciągłe doskonalenie rodem z Japonii

Kaizen to filozofia zarządzania wywodząca się z Japonii, która zrewolucjonizowała jej gospodarkę na przestrzeni ostatnich trzydziestu lat. Poprzez systematyczne i ciągłe obniżanie kosztów prowadzenia działalności prowadziła do systematycznej poprawy jakości w sektorze produkcyjnym oraz usługowym. Pierwotnie Kaizen stosowano w przedsiębiorstwach produkcyjnych, jak Toyota, by utrzymać najwyższą jakość i usprawnić działalność operacyjną jednak bardzo szybko okazało się, że możliwa jest jej implementacja do niemal każdej dziedziny życia.

Pionierem w dziedzinie ciągłego doskonalenia jest Masaki Imai „guru” lean  management,  twórca Kaizen Institute i lider w popularyzacji filozofii kaizen na całym świecie. Jego bestsellerowa książka pt. „Kaizen: klucz do konkurencyjnego sukcesu Japonii” stała się kompendium wiedzy na temat zarządzania poprzez ciągłe doskonalenie.

Istotą kaizen jest systematyczne, ciągłe doskonalenie, w które zaangażowani są wszyscy pracownicy organizacji począwszy od kadry zarządzającej aż po pracowników produkcji.

Cechą charakterystyczną dla metody kaizen jest poprawa efektywności przy względnie  niskich nakładach finansowych. Co więcej, małe i systematyczne kroki w kierunku usprawniania bieżących procesów, przynoszą wysokie i mierzalne korzyści w perspektywie długofalowej. Należy jednak pamiętać, że zgodnie z założeniami kaizen proces ulepszania powinien trwać bez końca ponieważ zawsze jest coś co można zrobić lepiej, szybciej lub mniejszym nakładem pracy. Istotna jest też rola samego pracownika, który powinien czuć się upoważniony przez kadrę zarządzającą do podejmowania samodzielnych decyzji. Stojąc w centrum inicjowania wszelkich zmian i czerpiąc z korzyści jakie niosą, jest automatycznie  motywowany do podejmowania dalszych działań doskonalących.

Kaizen to nie tylko metoda zarządzania ale szeroko pojęta kultura organizacyjna, która zależy od zaangażowania całego zespołu. Aby podejmowane działania były skuteczne konieczne jest kierowanie się trzema podstawowymi zasadami[1]:

·         Właściwe utrzymywanie stanowiska pracy- dobra organizacja stanowiska wpływa powoduje utrwalanie dobrych praktyk i samodyscypliny

·         eliminacja marnotrawstw (z jap. muda)- usunięcie wszelkich czynności lub pracy, które nie tworzą wartości dodanej dla klienta

·         standaryzacja czyli stworzenie zbioru procedur obowiązujących przy wykonywaniu danych czynności, które pomogą zapobiegać powstawaniu problemów w procesie lub obniżeniu efektywności i wydajności pracy.

Prostota koncepcji polega na tym, że przy podejmowaniu jakichkolwiek działań należy kierować się przede wszystkim zdrowym rozsądkiem. Warto zauważyć, że sekretem sukcesu koncepcji kaizen w japońskich firmach jest fakt, że zarówno w sferze prywatnej jak i zawodowej jej stosowanie jest naturalne i niewymuszone[2].

---

[1] M. Imai, Gemba Kaizen. Zdroworozsądkowe, niskokosztowe podejście do zarządzania, MT Biznes we współpracy z KAIZEN Institute Polska, Warszawa 2006, s.18-19.

[2] Ibid, s.39-40