Green Finance and Climate Risk in the Power Sector

Responding to climate risk requires changes not only in the real economy but also in the financial sector, exposing both to new risks and opportunities. Financing power companies under this new paradigm demands long-term investment analysis with a clear environmental impact, as well as strict compliance with criteria for climate-neutral developments. It requires a fundamentally new approach to funding and expertise beyond traditional planning practices, as successful adaptation to the green transition depends on strategic investments and capital allocation. A broad range of green finance products and services has already been developed, encompassing investment, banking, and insurance solutions available to power companies. Meeting climate-neutrality targets means executing initiatives and projects aligned with sustainable development, carbon-free products, and climate-neutral policies. Financial markets now prioritize green, sustainable investments, clean technologies, and carbon-free operations, necessitating innovative funding solutions for green portfolios, grid modernization, operational digitalization, and smart customer technologies.

Adapting to new market conditions also requires exploring partnerships with investors, such as joint ventures, green bonds, and strategic collaborations. Cooperation networks can extend to industrial customers (e.g., on-site energy solutions), suppliers of heat pumps and photovoltaics, and municipalities. Industrial clients may participate in risk-hedging arrangements for renewable energy investments through Power Purchase Agreements (PPAs). Additionally, EU funds dedicated to supporting the green transition can be leveraged to develop sustainable production assets and products. Capital can also be raised through divestment of non-profitable fossil-based assets. 

A well-structured sustainable financial system creates and values financial assets, enabling transactions that foster genuine prosperity and meet long-term sustainable development needs. Promoting large-scale, economically viable green finance ensures that environmentally friendly investments are prioritized over projects promoting unsustainable growth. This approach encourages long-term analysis of investment impacts, integrating environmental, social, and governance criteria into decision-making across all sectors and asset classes. 

For example, banks increasingly treat climate risk as a factor influencing loan approvals, adjusting both lending terms and capital costs based on the environmental impact of financed projects. Establishing clear criteria for defining assets as “ecological” or classifying financing as “green” or “sustainable” is essential. This ensures transparency in capital flows toward sustainable investments and supports the assessment of climate risk in an evolving financial market. Climate-friendly investments are therefore prioritized over unsuitable expenditures, requiring power companies to actively participate in green financial markets to raise capital and align operational activities with the global green transition. In summary, green finance promotes long-term investments that support climate protection targets and respond proactively to climate risk, ensuring the resilience and sustainability of the energy sector. An example of a regulatory framework supporting this approach is the EU Taxonomy for sustainable solutions (European Commission, November 2020), which defines the conditions an economic activity must meet to qualify as environmentally sustainable, helping investors evaluate climate impacts of their investments.

Consideration of risk in management control

Understanding the risk associated with the company’s operations is the basis for managing the range of plan’s deviations in order to strengthen the creation of value added. The adjustment of management controls by risk component must ensure that the value of the company and its financial rating are increased and the unintended spending of funds is avoided. Decision options should be evaluated based on risk-return assessment supported by risk management tools: development of traditional measures by risk analysis with decision templates and risk-oriented training for controllers and managers. The insufficient integration of the risk issues and management control results from:

● the lack of risk targets in the performance measurement and incentive system,

● the lack of risk consideration in the value-based results assessment,

● the lack of technical and methodological skills in risk analysis among controllers and decision makers.

Practice indicates that the areas of management control and risk management operate independently in many companies, not only due to the lack of resources, but also due to the lack of awareness concerning the need to integrate information from the risk area with decision-making and performance assessment.

The coherence of the management process is ensured by systematic consolidation of all factors influencing the enterprise profits and taking them into account in the performance measurement. Management supported by state of the art management control developed by a risk component, becomes more comprehensive and effective. The impact of risk on company’s operations should be considered during budgeting, capital allocation and measuring business results. It is essential in order to achieve this aim to use risk analyses, designing an efficient risk reaction and measuring the risk-return profile. Therefore, the area of management control should be developed by risk controlling, responsible for controlling risk-taking and noticing managers concerning the impact of risk on results of activity. Hence, risk controlling naturally becomes a complementary area to the traditionally perceived controlling. Risk controlling should be defined as a management method focused on controlling the risk-taking by company managers towards stabilization of the economic results improvement (both by taking advantage of the opportunities and by neutralizing the undesirable consequences of risk exposure). The main task of risk controlling is to stop to perceive risk only as a negative situation and to start to manage the effectiveness of risk-taking, including all factors that may lead to both losses and profitability increase. This requirement determines the target risk controlling structure.

Risk controlling consists of the following elements:

● capital adequacy and correct allocation of risk capital to individual responsibility centers, which in practice is transformed into risk limits recommendations;

● risk monitoring and control of risk exposure, which should be linked to the guidelines for achieving the required risk-return profile;

● risk adjusted performance measurement.

Market opportunities are inextricably linked to risk-taking. An efficiently designed risk controlling should be enabled to take advantage of opportunities, creating conditions for generating stable economic profits. This can be achieved only, if the strategy implemented in the organization ensures an optimal balance between the goals of growth and profitability and the associated risks. Management control should secure compliance of the projection of management results and the applied risk control policies with the volatility of the factors influencing the company's success. Risk controlling should participate in defining the risk tolerance, risk limits, accepted risk reaction instruments and reporting channels.

• Top management receives the necessary information about the risk exposure and potential impact of risk on the results of company operations.
• Managers are informed about the expectations concerning risk taking and noticed concerning the impact of their decisions on the execution of plans.

The foundation for the development of management control is constantly controlling the impact of risk on the profitability of the company. Addition of risk impact to performance measurement allows to rationalize decisions also in the area of risk taking.

Marnotrastwo@Risk

Król Julian (Pingwiny z Madagaskaru)

Róbmy szybciej, aż zorientują się, że to bez sensu!

„Możesz się nie zmieniać, przetrwania nie jest obowiązkowe”

W. Edwards Deming

Teoria vs praktyka

Taleb w Antykruchości wskazał, że teoria jest następstwem praktyki. W ekonomii zazwyczaj tak, a szczególnie na rynkach finansowych. Czyli teoria jest tworzona na podstawie praktyki, co oznacza, że rozwiązanie jest źródłem teorii. Czasem wręcz teoria jest opisem stosowanych w praktyce rozwiązań. 

Password@Risk

Zielone finanse - warto przypomnieć

Uwidacznia się proces integracji finansów i ochrony środowiska przyrodniczego w następstwie realizacji założeń podpisanego w 2015 r. Porozumienia Paryskiego, co determinuje cele klimatyczne, które mają przyczynić się do ograniczenia negatywnego wpływu działalności gospodarczej człowieka na środowisko przyrodnicze, m. in. dzięki zasadniczej redukcji emisji gazów cieplarnianych na świecie. Istotną rolę w tym procesie będą odgrywać zielone finanse, co zostało podkreślone w trakcie dyskusji na szczycie COP 26 w Glasgow w 2021 r. Zadaniem zielonych finansów jest zapewnienie kapitału do sfinansowania niezbędnych inwestycji dla realizacji celów klimatycznych i zielonej transformacji zarówno w skali globalnej, jak i lokalnej.

Zrównoważony system finansowy to taki, który tworzy, wycenia aktywa finansowe i umożliwia realizację transakcji w sposób kształtujący rzeczywisty dobrobyt w celu zaspokojenia długoterminowych potrzeb, sprzyjających rozwojowi zrównoważonemu. Promowanie finansowania zielonej transformacji na dużą i ekonomicznie opłacalną skalę powinno być gwarantem tego, że zielone inwestycje są traktowane priorytetowo w stosunku do inwestycji, które utrwalają wzorce niezrównoważonego wzrostu.

• Zielone finanse zachęcają analizowania w długoterminowej perspektywie inwestycji wpływających na cele środowiskowe i obejmują wszystkie kryteria zrównoważonego rozwoju.
• Zielone finanse obejmują szeroką gamę produktów i usług finansowych, które można podzielić na produkty inwestycyjne, bankowe i ubezpieczeniowe.

Zielone finanse zapewniają finansowanie inwestycji we wszystkich sektorach finansowych i klasach aktywów, które uwzględniają kryteria środowiskowe, społeczne i związane z zarządzaniem w decyzjach inwestycyjnych, rozpatrując w nich ryzyko klimatyczne i które są realizowane w celu wspierania rozwoju zrównoważonego. Przykładowo dla banków ryzyko klimatyczne ma wpływ na ich akcję kredytową – banki mogą korygować udzielanie kredytów, uwzględniając skutki środowiskowe w ocenach ryzyka i koszcie kapitału.

Zielone finansowanie, kreując innowacje na rynkach finansowych, przyczyniają się do wykreowania nowych instrumentów finansowych[1]. Zielone oznakowanie informuje inwestorów, że zebrane środki zostaną przeznaczone na finansowanie projektów korzystnych dla środowiska. Rozwój instrumentów finansowych ułatwia także zaangażowanie podmiotów spoza sektora finansów i energetyki na rynku zielonych finansów. Dotyczy to szczególnie okresu od 2018 r., kiedy wzrosło ryzyko na rynku energii elektrycznej, co przy obniżeniu kosztów i dojrzewaniu technologii OZE skłoniło przedsiębiorstwa do zabezpieczenia kosztów dostaw energii elektrycznej w długim terminie po cenie ocenianej jako konkurencyjną w stosunku do projekcji rynkowych. Cel ten realizowany jest w dwojaki sposób:

1) Bezpośrednie inwestycje w OZE – przedsiębiorstwo inwestuje w aktywa produkcyjne, które zapewniają dostawy zielonej energii lub w sytuacji braku możliwości przesłania energii pozwalają wykreować poprzez sprzedaż i zakup produkcji na rynku spot zabezpieczenie poziomu kosztów energii do poziomu kosztów inwestycji[2]. Istotne jest w takiej sytuacji zapewnienie finansowania inwestycji.

2) Wykorzystanie umów PPA – długoterminowe umowy zakupu zielonej energii elektrycznej (definiowane zazwyczaj jako korporacyjne PPA, cPPA), w których określone zostają warunki sprzedaży energii elektrycznej przez OZE. Mogą mieć postać różnych instrumentów finansowych w zależności od kształtu umowy.

Ponadto w następstwie zdefiniowania celów klimatycznych, przyjętych w ramach Porozumienia Paryskiego, oddziałuje on na skalę mega- finansów, kreując nowe kierunki inwestycji w perspektywie globalnej, skalę makro- finansów, wymuszając zmiany struktury gospodarek i konieczność sfinansowania przejścia przemysłu na technologie przyjazne dla środowiska przyrodniczego oraz mikro- finansów, angażując środki przedsiębiorstw i inwestorów indywidualnych do wspierania zielonego rozwoju. Zielone finanse powinny być wykorzystywane w każdym z powyższych elementów. Zielone finanse obejmują wszelkie instrumenty finansowe, które są wykorzystywane do realizacji przedsięwzięć dotyczących zrównoważonego rozwoju, produktów i polityk gospodarczych w ramach realizacji celów zielonej transformacji. W niniejszej książce Autor poprzez zrównoważenie rozwoju rozumie taki rozwój kapitału przyrodniczego, ekonomicznego i ludzkiego, który, zapewniając zaspokojenie bieżących potrzeb społeczeństwa, także gwarantuje zaspokojenie tych potrzeb w przyszłości w stopniu nie gorszym niż obecnie. Rozwój ten powinien bazować głównie na zasobach odnawialnych.

[1] Inwestorzy instytucjonalni muszą być w stanie przeprowadzić precyzyjne analizy ryzyka, gdy przeznaczają coraz większe kwoty na zielone finansowanie.

[2] Może wystąpić wtedy niedopasowanie profilów produkcji i poboru energii elektrycznej (ryzyko bazy w zabezpieczeniu kosztów energii).

Inflacyjne makronewsy

Studenci ATH informują

• Według opublikowanych danych Narodowego Banku Polskiego we wrześniu 2021 roku inflacja w relacji rok do roku po wyłączeniu cen za żywność i energii wynosiła 4,2% , w roku 2020 miesiąc wcześniej wynosiła 3,9% . Po wyłączeniu cen administracyjnych wynosiła 5,5%, w roku 2020 miesiąc wcześniej wynosiła 5,1%. Po wyłączeniu cen najbardziej zmiennych wynosiła 3,8%, w roku 2020 miesiąc wcześniej wynosiła 4,1%. Tzw. 15-proc. średnia obcięta, która eliminuje wpływ 15% koszyka cen o minimalnej i maksymalnej dynamice, wyniosła 4,5%, w roku 2020 miesiąc wcześniej wynosiła 4,1%. We wrześniu inflacja CPI przyśpieszyła aż do 6%, już w sierpniu osiągając pułap 5,5% co daje najwyższą wartość od 20 lat.
• Inflacja wrześniowa we Francji napędzana była głównie przez skok cen energii, które wzrosły według danych o ok. 14,9% w ciągu roku. Ceny konsumpcyjne wzrosły o 2,2% w miesiącu wrzesień, po wzroście sierpniowym o 1,9% rok do roku. Wzrost ten wynika z przyśpieszenia średnich cen energii, usług oraz żywności. Porównując poprzedni miesiąc ceny konsumpcyjne spadły o 0,2%, po 0,6% wzroście w sierpniu co wynika ze spadku cen za usługi, żywność. Ceny energii wzrosły głównie ze względu na wzrost cen za gaz.
• Inflacja w okresie popandemicznym jest problemem globalnym. Jednak w USA według najnowszych odczytów mówi się o wzroście cen w tempie 5,4 proc. rocznie. Najbardziej wzrosły ceny energii bo aż o 24.8 proc – jak pokazują dane, ceny benzyny i oleju napędowego wzrosły o 40 proc, a ceny gazu ziemnego wzrosły o 40 proc. Gwałtownie również wzrosły ceny używanych samochodów aż o 24,6 proc. Pozostałe zwyżki oscylowały w granicach 10 proc. w ujęciu rocznym. O ile w porównaniu do energii wzrosty cen nie były tak drastyczne to i tak Amerykanie odczuli je w swoich portfelach.
• Mierzone przez Eurostat tempo wzrostu cen w Polsce jest najwyższe od ponad 20 lat. Litwa i Estonia prowadzą w najnowszym zestawieniu państw o najwyższej inflacji HICP w UE. Jak poinformował Eurostat, wrześniowa inflacja HICP na Litwie i w Estonii wyniosła 6,4 proc. Szczebel niżej uplasowała się Polska z wynikiem 5,6 proc. W przypadku naszego kraju jest to najwyższy wynik od czerwca 2001 r. Grono krajów z inflacją powyżej 5 proc. dopełniają jeszcze Węgry (5,5 proc.) i Rumunia (5,2 proc.). W całej UE inflacja wyniosła 3,6 proc. wobec 3,2 proc. miesiąc wcześniej. W przypadku strefy euro, mieliśmy do czynienia ze wzrostem z 3 proc. do 3,4 proc. To najwyższy wynik od 13 lat. Najwolniejsze tempo wzrostu cen odnotowane zostało na południu: na Malcie (0,7 proc.), w Portugalii (1,3 proc.) i Grecji (1,9 proc.). Należy zaznaczyć, że inflacja HICP jest odmienną miarą wzrostu cen od najpopularniejszego i stosowanego przez GUS wskaźnika CPI. W skrócie: obie miary stosują nieco odmienny system wag i uwzględniają nieco inny zakres wydatków.

Energetyczne problemy przemysłu w Europie

Studenci ATH informują:

• Rosnące ceny gazu pociągnęły za sobą wzrost cen energii elektrycznej. W tym roku ceny energii elektrycznej w Hiszpanii wzrosły o 300% i aktualnie wynoszą 260 euro za 1 megawatogodzinę. Firmy energetyczne musiały zacząć wykorzystywać gaz ziemny, aby wyprodukować energię elektryczną, a to wiąże się z wysoki nadpłatami. Firma Sinenor to jeden z największych producentów stali w Hiszpanii. Z powodu rosnących cen prądu i gazu zmuszeni zostali do wstrzymania produkcji do końca roku. Przez podwyżkę energii elektrycznej i gazu wzrosły ceny stali o 200 euro, a co za tym idzie również koszty produkcji wzrosły o 25%. Taka sytuacja spowodowała znaczące straty i uniemożliwiła zachowanie dotychczasowego tempa produkcji stali. Sinenor wychodzą z założenia, że czasowe zatrzymanie produkcji ograniczy wpływ rosnących kosztów energii.
• Amoniak jest potrzebny w przemyśle chemicznym do produkowania nawozu azotowego, kwasu azotowego, a także węglanu sodu. Z tego powodu koncern norweski „Yara” zmniejszył produkcję amoniaku – aż o 40 procent, a to za sprawą sporych podwyżek gazu ziemnego, który jest niezbędnym elementem do produkcji nawozu azotowego. Taki obrót sytuacji jest bardzo niebezpieczny dla rolnictwa. Branże nawozowe stoją przed wielkim dylematem, czy ograniczyć produkcję nawozów, czy może podnieść ceny w górę, opłacalność produkcji stanęła pod wielkim znakiem zapytania. Spora część producentów nawozów mocno ograniczyła swoje produkcje, jednak pomimo rekordowo wysokich cen, na dobrym poziomie utrzymuje się Grupa Azoty, która za wszelką cenę utrzymuje produkcję nawozów oraz dba w tym czasie w szczególności o polskich klientów ograniczając wysyłki do klientów zagranicznych oraz dostarczając niezbędne nawozy szczególnie do klienta krajowego. Jest to jeden z nielicznych koncernów Europie, który nie zamknął, ani nie ograniczył znacznie produkcji w kryzysowym czasie na rynku gazowym. Mimo wszelkich starań polskie rolnictwo zaczyna upadać, pojawiają się protesty, ceny nawozów kosmicznie rosną. Taki obrót wydarzeń odbije się także na konsumentach i gospodarstwach domowych, ponieważ ceny produktów w najbliższym czasie znacznie wzrosną.

Ryzyko

Studenci ATH informują:

• Wartość akcji producenta gier Ten Square Games w ciągu jednego dnia obniżyła się o 17%. Była to największa strata akcji jaką odnotowano na giełdzie (w notowaniu bierze udział 425 spółek). W ciągu jednego dnia wartość spółki zmniejszyła o ponad 600 mln zł i wynosi aktualnie ok. 3 mld zł. Jedna akcja spółki Ten Square Games, która kosztowała ponad 500 zł, obniżyła się do 415 zł. Za główny powód takiej redukcji spółka uznaje skutki pandemii, ale również zmiany w zarządzie – odejście pracownika odpowiedzialnego za finanse spółki.
• Bank Milenium podjął decyzje o utworzeniu rezerw na ryzyko prawne związane z walutowymi hipotecznymi kredytami. Bank udziela ich w wysokości 451,8 mln zł. Zostaną również odnotowane dodatkowe rezerwy w kwocie 74,3 mln zł, aby utworzyć ryzyko prawne portfela kredytów hipotecznych które są udzielone przez Euro Bank. Co oznacza, iż w trzecim kwartale 2021 roku Bank Millenium odnotuje stratę netto.
• Utrzymujący się wysoki popyt na mieszkania sprzyjał aktywności inwestorów na rynku budownictwa mieszkaniowego. Wysokie tempo sprzedaży przełożyło się również na trudności z dostosowaniem podaży do popytu. Zauważono, że zapotrzebowanie rynku przewyższyło możliwości produkcyjne przedsiębiorstwa, przyczynił się do tego m.in. wzrost cen materiałów budowlanych i opóźnienia w ich dostawie. Dobra koniunktura na rynku mieszkaniowym, przyśpieszając wzrost cen wykonawstwa projektów w 2021 r., rodzi ryzyko nierentownych kontraktów zawartych wcześniej z niedoszacowanym budżetem, co może przełożyć się na osłabienie kondycji ich wykonawców i narastanie zatorów płatniczych. Narasta niekorzystna relacja podaży do popytu która może rodzić problemy po stronie produkcji i sprzyjać dalszemu wzrostowi zarówno cen mieszkań, jak i kosztów ich wytworzenia.

Globalne ryzyko kredytowe

Studenci ATH informują:

• Fantasia Holdings to kolejny deweloper, który pomimo informacji z przed kilku tygodni, że nie ma problemów z płynnością, teraz nie wkupił obligacji o wartości 206 mln. USD. Decyzja ta może wywołać reakcje łańcuchową. Patrząc na prawo, jeżeli obligacje nie zostają spłacone, wymusza się szybszą spłate innych należności. Agencje ratingowe wskazują, że Fantasia Holdings jest na skraju bankructwa. To tylko jeden z wielu chińskich deweloperów, który ma problemy z wypłacalnością. Wszystko zaczęło się po tym, jak Pekin zablokował przepływ pieniędzy dla deweloperów. Przez wiele lat firmy tego typu mogły zaciągać wiele kredytów, aby napędzić swój rozwój, jednak w ubiegłym roku, władze wyhamowały ten rozwój i zakręciły kurek z gotówką.
• Od samego początku pandemii widoczny jest wzrost zadłużenia a całym sektorze budowlanym, a także w segmentach: zadłużenie w sektorze robót budowlanych powiązanych ze wznoszeniem budynków – 6%, budowa obiektów inżynierii lądowej i wodnej – 3,6 %, rozbiórka i przygotowanie terenów pod budowę, instalacje, prace wykończeniowe – 12%. Branża budowlana to nie tylko ogromne przedsiębiorstwa, ale także małe przedsiębiorstwa, które wykonują często prace wykończeniowe. W tej branży jedno zależy od drugiego. Jest to branża wykonawców i podwykonawców, gdzie wszystko jest uzależnione od materiałów, możliwości transportowych, przetargów, a także siły roboczej. Gdy jeden element przestaje działać, pozostałe elementy także tracą równowagę, a przez to przedsiębiorstwo traci płynność finansową. Na najgorszej pozycji pozostają podwykonawcy, ponieważ to oni muszą upominać się o pieniądze od wykonawców, a wykonawcy muszą ubiegać się o spłatę zobowiązań od inwestorów.
• ING Bank Śląski ma obawy w stosunku do sektora związanego z firmami budowlano-montażowych. Nie obawia się pogorszenia rynku kredytów mieszkaniowych. "Nie obawiam się ryzyka przegrzania rynku kredytów mieszkaniowych. Większość popytu na kredyt stanowią wciąż klienci, których LTV jest na bezpiecznym poziomie. Poziom nasycenia na rynku nieruchomości mieszkaniowych jest wciąż niski – Polacy szukają nowych projektów, większych metraży na swoje potrzeby. Na pewno spora część zakupów jest stymulowana chęcią ucieczki z nieoprocentowanych depozytów w aktywa, które wydają się pewną inwestycją – ale tu mówimy o zakupach pojedynczych mieszkań". Jak możemy przeczytać bank nie obawia się problemów z kredytami mieszkalnymi natomiast boi się o rynek firm budowlano-montażowych. To w tym bank obawia się największego ryzyka dla swojego sektora bankowego

Ekonomiści ostrzegają przed skutkami długu publicznego

Studenci ATH informują: 

Ministerstwo Finansów opracowało strategię zarządzania długiem na lata 2021-2024, z której wynika, że rośnie wartość długu publicznego. Rząd zapowiada, że ma zostać zredukowany koszt obsługi zadłużenia. Na ten rok wydatki budżetowe pozwalają na obsłużenie długu o wartości 28 mld zł. Natomiast w 2022r. to ok. 24 mld zł. W projekcie budżetu na przyszły rok została podana kwota 26 mld zł. Do tej kwoty powinno się dodać dodatkowo 15 mld zł, które jest kwotą za rosnące stopy procentowe do 2 punktów %. Dodatkowo dług może się zwiększyć przez niestabilne kursy walut. Jeżeli spadnie wartość polskiego złotego, wzrośnie koszt obsługi długu w obcych walutach. A wartość długo w walucie euro stanowi 20% długu Skarbu Państwa. Te kwoty tyczą się tylko długu oficjalnego, ale istnieje jeszcze dług nieoficjalny, który znajduje się w instytucjach takich jak Bank Gospodarstwa Krajowego, czy Polski Fundusz Rozwoju. Obecnie jest to zadłużenie o wartości 294,5 mld zł, a w 2022 roku wyniesie 347,4 mld zł. Z analiz wynika, że do 2025 r, będzie wynosił 409 mld zł. Po mimo tego, że dług został zaciągnięty przez jednostki poza budżetowe – państwo i tak musi go spłacić.

Instrumenty finansowe zielonej transformacji

Zrównoważone finansowanie, połączone z wymogiem poprawy stanu środowiska przyrodniczego stają się podstawowym instrumentem dostosowania funkcjonowania przedsiębiorstw do wymogów taksonomii UE, zwłaszcza dla podmiotów z rynków wschodzących, które chcą uczestniczyć w zielonej transformacji. Powiększa się lista instrumentów finansowych związanych ze zrównoważonym rozwojem, które przyciągają uwagę inwestorów na całym świecie. Należy wskazać całą paletę rodzajów emitowanych obligacji: zielone obligacje, obligacje klimatyczne, obligacje zrównoważonego rozwoju; obligacje społeczne, obligacje ESG; niebieskie obligacje (związane z oceanami) itd. Pojawiły się już także obligację na ograniczenie ilości odpadów z tworzyw sztucznych, które mają sfinansować projekty związane z wysiłkami przedsiębiorstw na rzecz ograniczenia ilości odpadów opakowaniowych. Przykładowo, obligacje zrównoważonego rozwoju są wykorzystywane do finansowania projektów, które przynoszą wyraźne korzyści środowiskowe i społeczne, mając na celu osiągnięcie pozytywnych wyników ekonomicznych dla określonej grupy docelowej, przy neutralnym lub pozytywnym wpływie na środowisko, zaś zielone obligacje są wykorzystywane do finansowania projektów i działań korzystnych dla środowiska. Przykładem takiej aktywności jest emisja zielonych obligacji przez miasto Łódź, które z emisji planuje pozyskać 50 mln PLN m.in. na budowę zbiorników retencyjnych przy Grupowej Oczyszczalni Ścieków. W okresie przejściowym zielonej transformacji pojawiają się obligacje przejściowe, których celem jest finansowanie działań podmiotów z mniej ekologicznych sektorów gospodarki, a które wchodząc na rynek zrównoważonego rozwoju, są często tymi, które mogą najwięcej zmienić w walce ze zmianą klimatu, zmieniając swój model biznesowy na bardziej zrównoważony, chociaż droga do zrównoważonego rozwoju może być mniej bezpośrednia. Stąd cele obligacji przejściowych często zbliżone do celów zielonych obligacji mogą nie zawsze zostać osiągnięte.

IT i ryzyko pandemiczne, chipy

Studenci ATH informują

Skutki pandemii odczuwalne będą jeszcze przez długi czas i to w coraz bardziej nieoczekiwanych miejscach. Wraz ze wzrostem zachorowań w ubiegłym roku, a co za tym idzie lock downów i pracy/nauki zdalnej wzrosło również zapotrzebowanie na laptopy, telefony i różnego rodzaju elektronikę. Spowodowało to wzmożony popyt producentów tych sprzętów na chipy. Rok po ogłoszeniu stanu pandemii producenci aut tacy jak Honda czy BMW ogłosili wstrzymanie produkcji na kilka dni z powodu niedoboru czipów, natomiast Ford Motors z tego samego powodu zmniejszył prognozę zysków. Apple prognozuje, że w trzecim kwartale tego roku ich przychody mogą się zmniejszyć o 3 do 4 miliardów dolarów z uwagi na niedobory chipów, co wpływa na osłabienie sprzedaży iPadów i Maców. Producent Samsunga zgłasza podobne obawy jak Apple. AlixPartners, amerykańska firma konsultingowa szacuje, że niedobór półprzewodników w branży Automotive może kosztować 61 miliardów dolarów w samym roku 2021. NXP Semiconductors ocenia, że problemy w branży motoryzacyjnej spowodowane brakami mogą utrzymać się nawet do 2022r.

Ryzyko zmin klimatu instytucji finansowych

Instytucje finansowe są wyeksponowane na ryzyko zmian klimatu, które oczywiście powinno być integralnym elementem zarządzania ryzykiem. Zmiany klimatu oddziałują na instytucje finansowe poprzez zarówno wpływ na ich sytuację finansową w wyniku wystąpienia klęsk żywiołowych, jak i oddziaływanie na sytuację w gospodarce, gdzie rynki finansowe są jej znaczącym elementem. Innym istotnym elementem, wpływającym na instytucje finansowe, jest transformacja gospodarki w kierunku neutralnej dla klimatu, co wpływa na ceny aktywów, w które są notowane na rynkach finansowych oraz sytuację finansową poszczególnych przedsiębiorstw. Zatem instytucje finansowe musza wypracować skuteczne metody zarządzania ryzykiem klimatycznym, by zapewnić stabilizację swej sytuacji finansowej. Przykładem są instytucje ubezpieczeniowe, które muszą dostosować swoje procedury do wzrastającego ryzyka klęsk żywiołowych, czy coraz częstszych niewielkich, ale kosztownych dla ich klientów zdarzeń pogodowych. Właściwa wycena premii za ryzyko klimatyczne jest także istotna dla zarządzania ryzykiem okresu przejściowego. Stąd już w 2016 r. Europejska Rada ds. Ryzyka Systemowego (ESRB) zainicjowała działania mające na celu rozwój ram w systemie finansowym dla zarządzania zmianami klimatu, rekomendując rozpoczęcie stress testów dla ryzyka klimatycznego w europejskim systemie finansowym. Podobnie Komisja Europejska wskazuje, że istotne jest rozpatrywanie ryzyka zmian klimatu w gospodarowaniu banków, przyjmując przykładowo, że zielone aktywa są mniej ryzykowne z punktu widzenia klimatu niż aktywa bazujące na paliwach kopalnych. Instytucje regulacyjne oczekują także zwiększenia transparentności klimatycznej instytucji finansowych. Integracja podejścia do ryzyka klimatycznego instytucji finansowych powinna przebiegać zgodnie z jego ekspozycją (także sektorowo). Ubezpieczyciele są narażeni w swej działalności operacyjnej podobnie do banków, czy funduszy inwestycyjnych, co sprawia, że można stosować podobne metody analizy ryzyka klimatycznego i zarządzania nim. Stąd inwestorzy oczekują przeprowadzania m. in. stress testów wpływu ryzyka klimatycznego na wyniki ekonomiczne instytucji finansowych, które także muszą być przygotowane na zmiany w zachowaniach klientów i rentownościach inwestycji, spowodowanych nie tylko przez globalne polityki przeciwdziałaniu zmianom klimatu, ale także lokalne zmiany pogody (głownie katastrofalne). Sprawia to, że istotną staje się zmiana podejścia do inwestowania, którego efektywność jest uzależniona od nowych czynników ryzyka, takich jak: zmienność regulacji zapobiegania zmianom klimatu, dynamika wartości nieruchomości, wiarygodność modeli biznesowych, ryzyko reputacyjne, czy ryzyko pogodowe. Zasadniczą kwestią staje się zatem jakość zabezpieczenia przed tym ryzykiem, gdyż nawet ubezpieczenie może być niewłaściwe, jeżeli nie zostanie właściwie skalkulowana jego wysokość, czy zidentyfikowane zdarzenia przed którymi należy się ubezpieczyć.

Studenci ATH informują.

Polska nie jest już krajem o najwyższej inflacji w Unii Europejskiej. W najnowszym zestawieniu Eurostatu minimalnie wyprzedzili nas Węgrzy. W obu krajach ceny rosną zdecydowanie szybciej niż w jakimkolwiek innym regionie UE. Kwiecień był miesiącem wzrostu inflacji w większości państw członkowskich Unii Europejskiej. W całej wspólnocie średni wzrost cen towarów i usług wyniósł 2% w ujęciu rocznym. Miesiąc wcześniej europejscy statystycy odnotowali wzrost o 1,7% Niższe tempo wzrostu cen obserwowane jest w strefie euro – 1,6 proc. w kwietniu wobec 1,3 proc. w marcu. W porównaniu z marcem roczna dynamika inflacji wzrosła w 23 krajach, w jednym pozostała bez zmian, a w trzech spadła. Ową trójkę tworzą Holandia (z 1,9% do 1,7%), Austria (z 2% do 1,9%) oraz Portugalia (z 0,1% do -0,1%). Ten ostatni kraj jest też obok Grecji (-1,1%) jedynym członkiem UE, w którym Eurostat odnotował deflację. 

W ostatnich miesiącach to Polska była krajem o najwyższym poziomie inflacji w UE. Miniony miesiąc doprowadził do drobnej roszady – na pozycji inflacyjnego lidera UE uplasowały się Węgry (5,2%), jednak Polska jest tuż za nimi (5,1%). Kolejny jest Luksemburg (3,3%). Po raz ostatni inflacja HICP była w Polsce wyższa niż 5 proc. w czerwcu 2001 r. (6,1%). Wówczas jednak Polska wychodziła z okresu wysokiej inflacji, która w 2000 r. przyjmowała dwucyfrową dynamikę. 

W kwietniu inflacja w Polsce wyniosła ponad 4% Inflację windują m.in. rosnące ceny paliw, użytkowania mieszkania oraz usług. Niestety ceny towarów i usług konsumpcyjnych w kwietniu 2021 r. w porównaniu z analogicznym miesiącem ubiegłego roku wzrosły o 4,3%. Wynik ten jest wyraźnie wyższy niż w marcu (3,2%) i lutym (2,4%) oraz jest zgodny z oczekiwaniami analityków (4,3%), którzy bazowali na wstępnych danych GUS-u opublikowanych dwa tygodnie temu. Względem poprzedniego miesiąca koszyk dóbr konsumpcyjnych podrożał o 0,8%. 

Ryzyko pandemiczne - Ryanair

Studenci ATH informują.

Ryanair przewidując rok bieżący zakładał, że straty będą większe. Jednak na pewno liczyli że karta się odwróci. Tak się jednak nie stało i do 31 marca 2021 osiągnęli 815 mln euro straty, a rzeczywista strata to miliard euro, biorąc pod uwagę m.in. ubezpieczenia od wahań cen paliwa. Obroty przedsiębiorstwa pomniejszyły się o aż 81%. Niemalże wszystkie państwa – rządy wprowadzały lockdowny, a skutkiem tego były m.in. ograniczenia w przemieszczaniu się i tak ze 149 mln przewozów, które wykonywali w roku ubiegłym było ich tylko 27,5 mln euro. W związku z „luzowaniem” obostrzeń firma notuje stopniowo gwałtowne wzrosty w sprzedaży lotów. Jeśli chodzi o przyszłość jest niepewna i trudna do oszacowania. Natomiast jeśli pandemia odpuści, a rządy będą otwierać państwa, Ryanair w okresie wakacyjnym na pewno „odbije się”. Firma przewiduje że prawdziwe „odbicie” będzie dopiero latem 2022 r., oczywiście pod warunkiem, że będzie „normalnie”.

KE reformy w podatku CIT

Studenci ATH informują.

Komisja Europejska (KE) chce dążyć do promowania skutecznego systemu opodatkowania działalności gospodarczej w całej Unii Europejskiej. Aby to osiągnąć, KE będzie dążyła do utworzenia stabilnego otoczenia dla przedsiębiorstw, co powinno przełożyć się na pobudzenie zrównoważonego wzrostu gospodarczego w Unii Europejskiej. BEFIT (Business in Europe: Framework for Income Taxation), czyli tzw. ramy opodatkowania dochodów mają zapewnić ujednolicony zbiór przepisów regulujących podatek od działalności gospodarczej w całej Unii Europejskiej, pozwoli to na ograniczenie biurokracji, ograniczy do minimum możliwość powszechnego omijania podatków i da możliwość tworzenia miejsc pracy na jednolitym rynku. BEFIT wyprze oczekujący wniosek OCTB (Common Consolidated Corporate Tax Base – wniosek o wspólnej skonsolidowanej podstawie opodatkowania osób prawnych).

Zielone finanse i rozwój instytucji finansowych

Szanse rozwoju instytucji finansowych tworzą nowe produkty, których rozwój wspierany jest przez innowacyjny leasing, czy kredyty ESG, finansowanie OZE i efektywności energetycznej. Nacisk inwestorów sprawia, że instytucje finansowe rozwijają produkty, ukierunkowane na obsługę inicjatyw zapobiegania zmianom klimatu, poszukiwaniu szans w tym obszarze oraz koncentrują uwagę zarządzających na nowych wyzwaniach. Zatem aktywności związane z przeciwdziałaniem zmianom klimatu kreują nowy obszar biznesowy dla instytucji finansowych i nowe instrumenty budowy lojalności klientów. Przykładowo, banki mogą wejść na rynek OZE z finansowaniem projektów inwestycyjnych, lub emisją instrumentów finansowych powiązanych z OZE.

Zielone finanse i rola sektora finansowego

Sektor finansowy odgrywa kluczową rolę w transformacji gospodarki i społeczeństwa do zielonej, zrównoważonej przyszłości dzięki wpływowi na alokację kapitału w gospodarce. Co oznacza włączenie długoterminowych kryteriów środowiskowych i społecznych (ESG, Environmental Social and Governance) do globalnego biznesu i inwestycji. Możliwość śledzenia tych kryteriów ma kluczowe znaczenie dla rzeczywistej, namacalnej poprawy w zakresie zrównoważonego rozwoju na poziomie krajowym i globalnym[1]. Instytucje finansowe mogą wspierać zieloną transformację rozwijając tzw. zielone produkty, rozszerzając swoją ofertę o produkty zabezpieczające przed materializacją ryzyka klimatycznego oraz włączając to ryzyko do schematów zarządzania ryzykiem. Istotne jest także, aby instytucje finansowe wymagały od swych dostawców materiałów i usług redukcji śladu węglowego, co powinno globalnie zwiększyć nacisk na tego typu aktywność. Wnika to z faktu, że postępy poszczególnych przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju zwykle następują po sekwencji identyfikacji problemów, ustalania polityki, ujawniania informacji i standaryzacji, zanim możliwe będzie uzyskanie spójnej, merytorycznej sprawozdawczości. Instytucje finansowe muszą obserwować liderów rynku i wyznaczać ambitne strategie, aby mieć pewność, że wyprzedzą konkurencję. Prywatni inwestorzy przekażą swoje aktywa tym podmiotom, które zapewnią nie tylko odpowiedni zwrot z kapitału, ale także poprawę stanu planety, gdyż większość z nich identyfikuje teraz ograniczanie zmian klimatycznych jako główny priorytet. Nie tylko państwa i miasta na całym świecie, ale i inwestorzy prywatni działają w tym kierunku, zmieniając zamówienia publiczne i plany inwestycyjne w celu uwzględnienia ekologicznych kryteriów. Z jednej strony jest to kontynuacja wysiłków na rzecz zrównoważonego rozwoju i społecznej odpowiedzialności biznesu (CSR) w przeszłości. Jednak ESG jest szersza i ma większe znaczenie. Tam, gdzie CSR i zrównoważony rozwój były zbyt często (ale nie zawsze) forsowane z perspektywy marketingowej, ESG ma potencjał, aby stać się znaczącym miernikiem integralności organizacji w realizacji jej wartości.

[1] Europejskie banki zobowiązały się do przeznaczenia ponad 1,5 bln. USD na ten cel do 2030 r., a EBI stał się europejskim bankiem klimatycznym.