Symptomy ostrzegawcze / wcale nie wakacyjnie

Zarządzanie ryzykiem powinno zajmować się czymś innym, niż “prace detektywistyczne”. Ale doświadczenie moje wskazuje, ze zawsze można znaleźć kilka sygnałów, które wskazują na symptomy pojawienia się możliwości materializacji ryzyka. Zazwyczaj jest to związane z wielkimi zyskami na horyzoncie. A na co trzebaby zwrócić uwagę?

• zwiększanie kontroli nad kontrolą przez menedżerów w wyniku zatrudniania odpowiednich ludzi (brak niezależności kontroli od biznesu);
• sterowanie organizacją w kierunku wysokich zysków przez podejmowanie przedsięwzięć o wysokim ryzyku;
• maskowanie powstających problemów przez transakcje z powiązanymi partnerami, w których wartość aktywów jest zawyżona, zaś zobowiązań zaniżona;
• wytransferowanie majątku przedsiębiorstwa do prywatnych funduszy poprzez transakcje o potencjalnie wysokim ryzyku;
• uwarunkowanie wynagrodzeń kluczowych pracowników od wartości akcji przedsiębiorstwa;
• rezygnacje najważniejszych pracowników (i oczywiście uzyskanie wysokich premii) „we właściwym” czasie.

Inne sygnały ostrzegawcze to:

• systematyczne straty przedsiębiorstwa na rzecz innych firm bez względu na strategię cenową, co oznacza ukryty problem gdzieś w samej organizacji;
• wchodzenie w nowe obszary biznesowe, dalekie od działalności podstawowej, aby ukryć straty. Inwestycje te łącza się z dużymi kosztami. A jest to przejaw pewnej desperacji: pokrywamy "stare" straty, nowymi zyskami na zasadzie, jak się uda to sukces, a jak nie to i tak jesteśmy "pod wodą";
• rozwój marketingu i budowy nowego, atrakcyjnego wizerunku, co jest przeciw regule, że zyskowne przedsiębiorstwa nie potrzebują aż tak rozwiniętego PRu, gdyż mają lepsze sposoby na zagospodarowanie swych zasobów. Zaś wiele przedsiębiorstw przed bankructwem przez dość długi czas było w stanie budować obraz swego sukcesu, chociaż nie miało to pokrycia w rzeczywistości. Rynki są efektywne, lecz dopiero w długim okresie na podstawie danych są w stanie określić rzeczywistą wartość kreowaną przez takie przedsiębiorstwo.

A takim rzeczywistym sygnałem powstawania kłopotów może być pojawienie się CEO przedsiębiorstwa na okładkach popularnych periodyków, nowa, błyszcząca kwatera oraz np. pojawienie się loga przedsiębiorstwa na nowym stadionie sportowym.